7. Afstand en pijn

Hey Renate,

Je brief heeft me enkele dagen beziggehouden, qua gevoel dan toch. Het zijn zware vragen die je me stelt en de thema’s die je aanhaalt zijn ook niet min…

Je kanttekening over onvoorwaardelijke liefde vind ik best interessant. Ik ervaar de liefde van mensen rondom mij als warmte en als erkenning van mijn persoon. Dat ik naar die onvoorwaardelijke liefde hunker, zal waarschijnlijk te maken hebben met de wens om ergens ten volle bij te horen. Als compensatie van het verlies van mijn biologische ouders en de bijhorende roots. Maar zoals je aangeeft: Wat is ten volle? In hoeverre kan je of moet je je daarvoor openstellen? Dat zal voor iedereen weer anders zijn. Het is alsof ik te veel liefde heb, waarmee ik anderen wil overladen, omdat ik dat ‘overladen’ gevoel zelf misschien nooit ervaren heb?

Gisterenavond zag ik nog een klassieke Indische film, het laatste deel van de trilogie ‘The World of Apu’. Ik was helemaal in de ban van deze hoogstaande kwalitatieve film, maar ook het verhaal sleepte me mee. Op het moment dat de hoofdrolspeler aangeeft dat hij niet in staat is om naar zijn zoon te gaan, slaan mijn gevoelens op hol. Waarom gaat hij zijn zoon niet bezoeken? Hij redeneert (en voelt het waarschijnlijk ook zo aan) dat het kind de oorzaak is van het overlijden van zijn vrouw. Zij stierf immers in het kraambed… Ik heb mijn tranen niet kunnen bedwingen, ook al weet ik dat er vaak een reden is voor een bepaalde reactie of voor bepaald gedrag. Die rillingen en emoties waren een lichamelijke weergave van die liefde die ik misschien op de één of andere manier moest missen in het begin van mijn leven. En toch zal ook Apu liefde gemist hebben, maar dat moet ik nog ontdekken als ik de 2 andere delen van de film zal bekijken.

Zoals in mijn laatste gedicht weergegeven, mis ik mijn biologische familie, meer en meer. Dit is vooral getriggerd geweest door (bijna) verlieservaringen het laatste jaar: mijn ongeneeslijk zieke moeder, mijn ongeneeslijk zieke vriendin, de overleden Indische priester die voor mij als een vaderfiguur fungeerde in mijn geboorteland, …  Ook het overlijden van mijn vader 5 jaar geleden heeft me gedestabiliseerd tot het begin van 2021. Ik heb als volwassen geadopteerde vrouw ook nood aan opvang, steun en toeverlaat, en geen klein beetje blijkbaar. Gelukkig word ik goed omringd. Maar toch droom ik om ook die steun bij mijn biologische familie te vinden. Het onderbewuste speelt soms op en dan laat ik me mee wiegen op de Indische wind, met mijn haren wapperend onder de fleurige sjaal van mijn salwar kameez. En met mijn blik gericht op die enorme meanderende Ganges, die zich een weg baant in het droge landschap, vlieg ik richting dat ene huisje. In dat huisje woont een dame, met rimpels die de ontberingen van haar leven tekenen, maar ik zie haar gezicht niet. Ik zie een schim met sporen van rimpels…

Ik droom om mijn Indische familie op een dag te ontmoeten, niet om hen een schuldgevoel aan te praten, maar wel om hen te ruiken, te knuffelen, mezelf te herkennen in hen. Het zou het stukje ‘leegte’ in mijn hart opvullen. Door mijn naamsverandering voel ik me al een beetje meer verbonden met mijn geboorteland. Ik kleed me ook vaker in Indische klederdracht: op mijn geboortedag, thuis, op culturele bijeenkomsten. Die erkenning van mijn Indische kant geeft me een vollediger gevoel. Of ik daarmee meer liefde zal verkrijgen? Nee, uiteraard niet van iedereen, en dat verwacht ik ook niet. Maar ik heb altijd enorm veel respect getoond naar anderen, nu mag ik eens gerespecteerd worden voor een beslissing die ik eindelijk, na zoveel jaren, voor mezelf maak.

Met afwijzing heb ik het al helemaal lastig. Het feit dat mijn moeder me heeft afgestaan, is misschien een wanhoopsdaad geweest.  Maar het heeft er toch mee voor gezorgd dat elke vorm van afwijzing naar mijn persoon, me terug katapulteert naar die ene traumatische gebeurtenis in het begin van mijn leven. De onzekerheid om wéér niet goed genoeg te zijn, want ik was niet goed genoeg om bij mijn ouders in India te blijven, dàt bracht me menig maal van mijn voetstuk: vrienden die me de rug toekeerden, vrienden waarvan ik dacht dat ze aan mijn zijde stonden. Mensen die me aanmoedigden om zo Europees mogelijk te zijn (braaf zijn, niet opvallen, continu bewijzen dat ik niet moet onderdoen voor de blanke klasgenoten etc), op mijn job gedegradeerd worden uit een functie terwijl ik dacht dat ik goed bezig was. Allemaal heikele punten waardoor mijn hele ‘zijn’ door elkaar geschud werd. Die krampen in mijn buik, die huilbuien, ik wist toen niet waar ze vandaan kwamen. Ik had ook de moed niet om dat met anderen te bespreken, ik kroop liever weg, en deed alsof het me niet raakte. Iedere keer terug in dat trauma gaan, was emotioneel uitputtend. Maar ik compenseerde dat met mijn alom bekende glimlach en mijn typische vorm van humor. Op zo’n moeilijk moment gingen mijn gedachten automatisch naar India: had ik dat trauma niet gehad, had ik waarschijnlijk sneller recht in mijn schoenen gestaan.

In jouw laatste brief vind ik het stukje over jouw biologische familie best heftig. Dat evenwicht vinden tussen wat zij willen en wat jij wenst, lijkt me heel moeilijk te vinden, zeker omdat de communicatie op zo’n grote afstand moet gebeuren. Het lijkt een dubbele spagaat, en hoe hou je je spieren soepel in die extra uitgerekte en geforceerde houding?  Ik wens je heel veel moed en wijsheid toe om dat contact te laten groeien. Ook het overlijden van de persoon die jou en je zus jarenlang opving, zal je inderdaad wel serieus geraakt hebben. Dikke knuffel!

Ik ben er zeker van dat mijn biologische moeder die pijn van verlies ook ervaart, en als ze mij niet zou willen terugzien, is dat naar mijn gevoel omdat ze het trauma van het afstaan geen tweede keer wil doormaken. Zou dat ook van toepassing kunnen zijn op jouw moeder? Dat jou ter adoptie afstaan, haar ook niet onberoerd laat, mentaal én lichamelijk? Toch durf ik te denken dat daar de kracht zit van een mens: de pijn leren herkennen en vooral erkennen. Moeilijk maar het werkt meestal helend.

Renate, jij hebt momenteel nog je Vlaamse naam. Wil je die op termijn ook veranderen? Ik vernam dat je je vorige job hebt afgesloten om een nieuwe uitdaging aan te gaan. Hoe zit het met dat soort van afscheid nemen?

Ik wil deze brief afsluiten met een samenvatting van de film The world of Apu omdat die mij diep geraakt heeft, misschien kan je hem ook bekijken? Heb jij nog een Koreaanse film in de aanbieding? Dan wil ik me ook wel een beetje in Korea verdiepen 😊.

Liefs,

An Sheela

26/08/2021

SAMENVATTING FILM:

The world of Apu  – De wereld van Apu

Apu is een jonge schrijver,
Maar is hij wel een blijver?
Het verhaal is beklijvend,
Traag, maar het einde werd door mijn trauma herkend.

De film speelt zich af in Kolkata,
Met Apu als centraal figuur,
De zwart-wit beelden zijn prachtig, zo puur.
Apu komt over als een nietsnut,
Alsof het in zijn leven allemaal niet lukt.

Hij gaat op een dag naar een dorp, met een kameraad,
Hij maakt kennis met diens familie,
Er is een bruiloft op til maar die draait uit op een sisser,
Het is als verraad.
De bruid moet huwen voor het uur van voorspoed,
Anders zal ze eeuwig alleen blijven,
Helaas is de voorziene bruidegom ziek,
Hij wordt weggestuurd omdat hij niet voldoet.
Apu wordt de man van Aparna,
Hij neemt haar mee naar Kolkata.
Ze leven in armoe,
Maar ze zien elkaar graag.
Het is de liefde die zegeviert,
De rest doet er niet toe.
Apu schrijft aan een boek,
Maar hij verdient niet veel.
Daarom geeft hij privé-les,
Zo kan hij zijn vrouw onderhouden,
Met haar huid zacht als fluweel,
Met haar donkere ogen, omlijnd door kohl,
Met haar prachtige gezicht,
Met haar zwarte haren die stralen in het licht.
Maar helaas geraakt hij weer op de dool.
Zij overleeft de bevalling niet,
Zijn zoontje blijft achter,
Maar die kent zijn vader niet…

Deze pijn, dit verdriet,

Komt bij mij extra binnen,

De tranen komen op,

Dat trauma, nee, dat vergeet mijn lichaam niet.

Ik voel de pijn in mijn buik.

Mijn spieren verkrampen.

Maar ondertussen weet ik: mijn trauma,

Kan ik beter niet ‘bekampen’.

Ik erken het fenomeen,

En dat geeft me vertrouwen,

Ik smelt samen met mijn trauma,

Wij zijn één.




6. Rouw/rauw

Hey An Sheela,

Proficiat met je vernaamdag, zo bijzonder om je eigen naam te kunnen dragen.
Om hier te kunnen zijn met een identiteit die zo aangepast mogelijk is, werd bij veel geadopteerden inderdaad hun naam veranderd. De vraag ‘hoe heet je’ wordt op die manier gelijk ingewikkeld en beladen.
Toen ik voor mijn Koreabezoek in april een visum wilde aanvragen, moest ik bewijzen dat ik geadopteerd werd, onder andere door papieren van mijn naamsverandering toe te voegen aan de visumaanvraag. Ik heb het hardst gehuild bij het zien van het document waarop staat dat het kind, voorheen bekend als Song Ae-Ra, voortaan Renate Van Geel zal heten. In een vingerknip wordt er beslist over je leven, zelfs je naam mag je niet houden, en ben je voor altijd iemand anders dan toen je in de wereld kwam. Ik merk bij de geadopteerden die ik ken wel de tendens om terug te grijpen naar hun oorspronkelijke naam, ze doen dit vaak met schroom terwijl ze eigenlijk gewoon bij hun eigen naam genoemd willen worden.
Aera is de 2e naam op mijn paspoort, dus die was wel aanwezig. We wisten evenwel niet hoe deze uit te spreken. Ik voel het in heel mijn lijf als ik bedenk dat ik nu weet dat mijn moeder die naam aan mij gaf, het was 1 van de 1e vragen die ik haar stelde toen ik haar zag. Ik denk dat je wel kan begrijpen hoe een waardevol geschenk dit is voor mij. En ik ben dankbaar en trots dat ze mij kan noemen bij de naam die zij voor mij gekozen heeft.
En die verjaardagen…voor veel geadopteerden die ik ken, is het geen feestdag. Dat je onder andere niet weet of het wel je echte geboortedag is en de wetenschap dat je leven nooit gevierd mocht worden door de mensen die je je leven gaven, maken het gevoel van verlies rond die periode extra scherp.
Ik heb mijn verjaardagen altijd vol gepropt met activiteiten en leuke dingen, de nood om mijn bestaan te vieren was groot, de behoefte om te ontsnappen aan verdriet waarschijnlijk groter.


Zelf heb ik een paar lastige dagen achter de rug: er is vorige week iemand overleden die veel betekend heeft voor mij en mijn moeder heeft laten weten dat ze liever niet heeft dat ik kom in november.
Het overlijden kwam niet onverwacht maar raakt me diep. Hij en zijn familie hebben mijn zus en mij opgevangen en mee groot gebracht toen we kind waren, ik ben er altijd graag blijven komen om me te koesteren in iets dat voor mij het dichtst aanleunde bij wat ik als ‘thuis voelen’ aanvoelde. Ik heb warmte, liefde, zorg en fierheid van hem gekregen en ik ben heel dankbaar dat ik tot op het laatste moment welkom was om deze onbetaalbare kado’s in ontvangst te nemen.
Verlies en afscheid zijn toch wel thema’s die voor geadopteerden vaak heel gevoelig blijken omdat ze raken aan dat 1e afscheid en het daarbij horend existentieel verlies. Voordat je in je adoptiegezin arriveert, heb je immers al zwaar verlies geleden. Volgende verlieservaringen raken hier aan en stapelen zich op, het verklaart misschien deels waarom geadopteerden vaak disproportioneel kunnen reageren op allerhande (ogenschijnlijk onbetekenende) verliessituaties.
Zelf vond ik het haast onmogelijk om uit een (vriendschaps) relatie of (werk)situatie weg te gaan, ook al wist en voelde ik heel goed dat de betreffende situatie niet gezond of goed was voor mij. Het is alsof ik zelf niet de stap kan zetten om dat oerverlies te herhalen in andere situaties en mezelf hiermee pijn te doen.

Verder wilde ik dus in november een weekje naar Korea te gaan, om lekker te eten en om mijn familie te knuffelen. Er is een mogelijkheid om een uitzondering te krijgen voor de 2 weken durende quarantaine in Korea dus ik was heel enthousiast aan het plannen geslagen.
De communicatie tussen mijn moeder en mij verloopt na onze ontmoeting in april echter heel moeizaam. Door contact met mij en mijn aanwezigheid is er bij haar ook veel pijn getriggerd, waardoor ze zich heeft teruggetrokken uit de verbinding en het contact. Als volwassene kan ik dit plaatsen en heb ik hier zeker veel begrip voor. We hebben onlangs wel gebeld en een paar berichtjes gestuurd, maar verder laat ze niets weten en ze antwoordt ook niet op berichtjes van mij. Ik had aan mijn broer een document gevraagd dat ik nodig heb om de uitzondering op quarantaine te krijgen maar ze heeft dan laten weten dat ze liever heeft dat ik nu niet kom omwille van corona. Rationeel houdt dat weinig steek aangezien ik er in april ook al was en we toen, in tegenstelling tot nu, zelfs niet gevaccineerd waren.
Dit heeft me erg gekwetst en geeft me onmiddellijk het gevoel dat ze me niet wil zien. Het roept ook kwaadheid op en mijn 1e (kinderlijke) reflex is dat we dan wel zullen zien of ik na corona überhaupt nog wil komen. Het is zo ontzettend lastig om een evenwicht te vinden tussen mijn eigen noden, rekening houden met wat ik dénk dat er bij haar speelt en uitvissen (door de taal- en cultuurbarrière heen) wat ze nu eigenlijk echt bedoelt.
Op dit moment durf ik te blijven zeggen dat ik graag wil komen en hoe het voor mij voelt als ze corona aanhaalt om mij op afstand te houden, maar het is lastig om te voelen wat ik wil, waar mijn plek is en hoe ik die wil innemen.

5bis. A-nom-versaire

Salut Renate,

Aujourd’hui tu as publié ton nouveau texte, mais comme aujourd’hui c’est un jour spécial pour moi, je me suis concentrée sur un thème légèrement différent. Je te promets de répondre à tes questions dans mon prochain texte.

J’aimerais beaucoup te raconter les événements de la journée de mon anniversaire. J’ai dû attendre d’avoir 41 ans pour en arriver là ;-). Mais à chacun son rythme, à chacun son ressenti, à chacun son processus… J’espère que mon poème te plaira.

A-nom-versaire

Boule dans la gorge,
Aujourd’hui c’est mon anniversaire.
Que va-t-il se passer ?
Je sors de mon lit,
La tête en avant,
Comme un nouveau-né,
Je m’habille d’une salwar kameez,
C’est du coup ma version indienne qui se dévoile.

Aujourd’hui il fait nuageux,
C’est comme si ça faisait à nouveau écho à mes sentiments.
Il y a de la lumière, mais aussi de l’ombre,
Et la pluie comme symbole de tristesse.
Je reçois des félicitations,
Mais elles n’effacent pas complètement les sentiments plutôt négatifs.
Salut An, joyeux anniversaire. Toutes nos félicitations !
Et oui, ces félicitations sont très bien intentionnées,
Je les apprécie pleinement,
Mais après cette année, j’ajoute quelques nuances.
Je veux te raconter ce que je ressens en ce moment.

Un anniversaire, c’est comme vieillir,
Les anniversaires sont aussi pour moi, un moment de retour en arrière.
En repensant à mon pays de naissance,
Ma famille penserait-elle aussi à moi là-bas ?
Je voudrais aussi leur accorder ma reconnaissance.
Et je suis reconnaissante envers eux pour le fait que j’existe,
Mais je garde l’esprit critique, car j’ai été adoptée.

Escape Game – Flight 923

Un escape game est prévu tout à l’heure,
Comment s’échapper d’un avion ?
Le thème ne pourrait pas mieux convenir.
Parce que cet avion a bousculé ma vie,
Etre expédiée en Belgique
Etre enfermée,
Dans mon propre corps,
C’est une condition,
Que j’intègre,
Petit à petit, en reconnaissant enfin mes sentiments.
Et parvenir à s’en échapper, avec les bons ‘codes’,
C’est ainsi que j’apprends à mieux me connaître,
C’est un processus,
Une vraie leçon de vie.

C’est mon anniversaire aujourd’hui,
C’est aussi un moment pour s’arrêter et réfléchir
Car en 2018 j’ai découvert mon vrai nom hindou.
Et comme le symbolisme peut être beau,
Pour invoquer officiellement ce nom aujourd’hui,
Parce que je suis peut-être petite,
Pourtant, je veux le crier avec force aujourd’hui :
Mon nouvel prénom est An Sheela.
Cela me fait me sentir plus complète :
Premièrement An pour la partie belge,
Mais aussi Sheela, mon tout indien.

Mon mari m’a offert ce nom aujourd’hui,
Sur une petite plaque métallique,
Je la porte contre moi,
Elle me soutient dans mon ressenti,
Elle remplit en quelque sorte ce vide, ce trou dans mon cœur.

Je suis An Sheela, et je le vaux bien !

Mon nouveau nom, offert par mon mari

Je clôture la journée avec un délicieux repas indien,
Chez ma soeur, cette surprise complète le tout,
L’histoire de ma journée d’a-nom-versaire.

Merci à mon cher mari Ivan, merci à mes enfants,
Merci à tous ceux qui doivent et veulent entendre mon histoire encore et encore
Merci à mes amis qui me soutiennent à travers vents et marées
Merci à mes connaissances et aux personnes qui me suivent.

©An Sheela Jacobs

22/08/2021

5. Ver-naam-dag

Hey Renate,

Vandaag heb ik je nieuwe tekst zien verschijnen, maar omdat het vandaag een speciale dag was voor mij, heb ik me gefocust op een iets ander thema. Ik beloof om in mijn volgende tekst te antwoorden op je vraag.

Ik wil je heel graag de gebeurtenissen vertellen van mijn ver-naam-dag. Daar moet ik ondertussen 41 jaar voor geworden zijn, om hiertoe te komen ;-). Maar ieder zijn ritme, ieder zijn gevoel, en ieder zijn proces… Ik hoop dat mijn gedicht jou kan bekoren.

VER-NAAM-DAG

Krop in mijn keel,
Vandaag is het mijn geboortedag.
Wat zal er zoal gebeuren?
Ik kruip uit mijn bed,
Met eerst mijn hoofd naar voren,
Zoals een kind dat opnieuw wordt geboren,
Ik kleed me in een Indisch gewaad,
Het is plots de Indische versie van mezelf die daar staat.

Vandaag is het bewolkt,
Het is alsof het weer mijn gevoel vertolkt.
Licht maar toch wat overschaduwd,
En met regen als symbool voor verdriet.
Ik krijg felicitaties,
Maar die doen de negatievere gevoelens niet volledig teniet.
Hey An, gelukkige verjaardag. Gefeliciteerd!
En ja, die gelukwensen zijn heel goed bedoeld,
Ik apprecieer ze ten volle,
Maar na het laatste jaar plaats ik er een kantlijn bij.
Ik wil vertellen hoe het voor mij op dit moment voelt.

Verjaren, is als ouder worden,
Verjaren is ook voor mij, een moment van terugkijken.
Terugkijken naar mijn geboorteland,
Zou mijn familie daar ook aan mij denken?
Ik zou hen zo graag ook mijn erkenning schenken.
En hen dankbaar zijn voor het feit dat ik besta,
Maar ook kritisch, want ik ben geadopteerd,  
en nu komt de ‘blablabla’.

Escape Game, Flight 923

Er staat straks een escape game gepland:
Hoe ontsnap ik uit een vliegtuig?
De thematiek kon niet beter passen,
Want dat vliegtuig heeft mijn leven,
Naar België doen versassen.
Locked up zijn
In je eigen lichaam,
Het is een toestand,
Die je te boven komt,
Beetje bij beetje, door die gevoelens eindelijk te erkennen
En uit te breken, met de juiste ‘codes’,
En zo leer je jezelf beter kennen,
Het is een proces,
Een ware levensles.

Verjaren op vandaag,
Is ook een moment om stil te staan.
Want in 2018 ontdekte ik mijn echte Indische naam.
En hoe mooi kan de symboliek zijn,
Om vandaag die naam officieel in het leven te roepen,
Want ik ben misschien wel klein,
Toch wil ik het vandaag van de daken roepen:
Mijn nieuwe roepnaam is An Sheela.
Hiermee voel ik me meer compleet:
An voor het Belgische deel,
Maar ook Sheela, mijn Indisch geheel.

Mijn man schonk me vandaag deze naam,
Op een metalen plaatje,
Ik draag het dicht bij mij,
Het steunt me in mijn voelen,
Het vult een beetje die leegte op, van dat in-mijn-hart gaatje

Ik ben An Sheela, en ik ben het waard!

Het naamplaatje kreeg ik van mijn lieve man.

De dag sluit ik af met een heerlijk Indisch maal,
Bij mijn zus thuis, deze verrassing maakt het af,
Mijn ver-naam-dag verhaal.

(c) An Sheela, 22 augustus 2021

Dank aan mijn lieve man Ivan, dank aan mijn kinderen,
Dank aan mijn broer en zus,
Dank aan allen, die mijn verhaal keer op keer moeten en willen aanhoren,
Dank aan mijn vrienden die me door dik en dun steunen,
Dank aan mijn kennissen en mensen die mij volgen.

4. Liefde is…

Hey An Sheela,

Wat een kleppers van vragen stel je me :-). Ik moet eerlijk zeggen dat ik ze ook niet zo verwacht had. Ik voel er vanalles rond bewegen in mijn lijf, ik doe een poging om er wat orde in te brengen.

Mijn gevoelens rond deze vorm van kinderverplaatsing…, wat een accuraat woord trouwens, daar schreef ik al iets over naar aanleiding van het rapport van de commissie Joustra in Nederland. Knack publiceerde het op zijn website (zie Inspiratie en tips). Ik ontving hierop vooral hartverwarmende en dankbare reacties van andere geadopteerden omdat het artikel verwoordde wat zij dachten en voelden. Wat me toen heel erg raakte was het feit dat de meesten onder hen aangaven dat ze dit niet luidop durfden uitspreken uit schrik ondankbaar, deloyaal of kwetsend over te komen bij hun adoptiefamilie en andere mensen. Hoewel ik deze schrik zelf 36 jaar heb gedeeld (en nu soms nog voel) verbaasde het me dat dit zo een wijdverspreid gegeven bleek te zijn, dat kritisch mogen en durven spreken over adoptie zo ontzettend moeilijk blijkt te blijven voor geadopteerden.
Ik ben geen voorstander (meer) van het feit dat kinderen tegen betaling van veel geld gedwongen verplaatst worden om te voldoen aan een westerse kinderwens. Als je bedenkt dat adoptie (omwille van de enorme bedragen die in het systeem omgaan met de intense kinderwens van rijke, witte mensen als drijvende kracht) zo fraudegevoelig is, vraag ik me af waarom er nog steeds niet wordt gekozen om structureel in te zetten op initiatieven en ondersteuning in herkomstlanden, waarom hulp voor (arme, niet-westerse?) gezinnen, vrouwen en kinderen nog steeds door veel mensen wordt ingevuld als kinderen voor altijd van hun moeders te scheiden.

Mijn verlangen om me aanvaard, klein en veilig te voelen, me geborgen te weten en te mogen ‘zijn’, heb ik tot voor kort inderdaad ook benoemd als onvoorwaardelijkheid. Maar 2 weken geleden luisterde ik naar de podcast van Gewoon bijzonder (zie Inspiratie en tips) en 1 van de hosts heeft dit concept voor mij met 1 welgemikte opmerking doorprikt. Ik begrijp volledig wat je ermee bedoelt maar ik weet niet of een onvoorwaardelijke relatie bestaat. Zelfs als ouder koester je verwachtingen tegenover je kinderen. Ik bedoel niet dat je niet meer van hen zou houden als ze je hierin teleurstellen, maar ik zie het meer als een liefdevolle, warme en gevende relatie, zoals een warm bad waarin je je kan wentelen, dat je aanpassend omringt en omhult, in plaats van het als onvoorwaardelijk te benoemen.
Ik vond deze vorm van liefde het meest compleet terug bij mijn zus, mijn beste vriendinnen en later bij mijn man.

En ik heb inderdaad het zeldzame geluk gehad mijn familie terug te mogen vinden, ondanks de verkeerde informatie in mijn dossier. Hoe deze zoektocht verliep, is een verhaal apart en kan je lezen op www.renate-in-korea.be.

Hoe raar dit misschien ook mag klinken, ik voel van hen meer warme en gevende liefde dan ik van mijn adoptieouders heb kunnen ontvangen. Als ik dit zo neerschrijf, vind ik dat ontzettend schrijnend eigenlijk. Misschien kon ik het van hen niet ontvangen, wilde ik het onbewust ook niet, het heeft me alleszins nooit écht weten te bereiken.
Hoewel de hereniging met mijn ouders in grote lijnen heel goed is verlopen, zijn er op voorhand en nadien wel wat hobbels op de weg geweest, ik ben verdrietig en gekwetst geweest, heb me (nogmaals) afgewezen gevoeld. Toch ben ik nooit existentieel angstig geweest om dingen te benoemen of te bevragen. Misschien komt dat ergens in de buurt bij wat je onvoorwaardelijk noemt, misschien is het nog vroeg om dat te zeggen, ik weet het niet. Ik voelde dat ik paste bij mijn moeder en zij bij mij, er was voor ons allebei een grote fysieke nood om samen te zijn. Het compenseert uiteraard niet de verloren 36 jaar, die illusie en hoop had ik misschien wel voordat ik vertrok, maar het bordje is gebroken en de barsten blijf je zien, hoe goed ze ook gelijmd werden.

Onze ontmoeting heeft me wat meer zicht gegeven op die volledig onbekende en onderbelichte ‘partij’ uit de adoptiedynamiek , namelijk die van de ouders: hun trauma, de impact op hun leven, de pijn van het afstaan,… Mijn moeder moest in shock naar het ziekenhuis gebracht worden toen ze hoorde dat ik haar zocht. Tijdens mijn verblijf in Korea zei ze dat ze het gevoel heeft gehad dat ze dood was maar dat ze nu weer leefde omdat ze mij terug had gezien. Een paar dagen voordat ik terug naar België moest vertrekken, viel haar haar uit en nadat ik terug in België was, heeft ze zich volledig teruggetrokken in haar eigen pijn en hadden we maanden geen contact. Hoe een hereniging ook mag lopen (en ik weet dat die vaak mislopen door wederzijds trauma waardoor niet kan worden afgestemd op elkaars behoefte), de impact van afstaan lijkt me ook voor ouders gigantisch en levenslang te zijn, ook zij moeten zien te (over)leven met verborgen verlies en gemis.

Ik weet dat jij nog niet hebt gevonden, is het iets wat je bezighoudt? Hoe pijnlijk is het om de persoon die je het leven heeft gegeven te moeten missen? Durf je soms te denken aan hoe je leven er uit had kunnen zien, aan hoe het voor je moeder is geweest en hoe het is moeten gaan?

3. Spiegeltje spiegeltje van mijn geboorte-land…

Hallo Renate,

Dat geboorteland doet wel wat met ons, inderdaad. En laat het nu net vandaag, 15 augustus 2021, het feest van de onafhankelijkheid zijn van onze beide geboortelanden. Hoe lang hebben Koreanen en Indiërs moeten ‘strijden’ om de rechten van hun land te verkrijgen? In India heeft Groot-Brittannië jaren met de plak gezwaaid. Net na de onafhankelijkheid, in 1947, was er een enorme volksverhuizing: moslims trokken naar Pakistan, ook Hindoes bleven in India zoeken naar een veilige thuis. En sikhs, een religieuze minderheid, werden van het kastje naar de muur gestuurd.

Jaren van angst, onveiligheid, en vooral politieke belangen mondden uit in het multiculturele subcontinent India, dat vandaag de dag nog steeds de wonden van het verleden likt. In de periode dat Indira Gandhi een tweede ambtstermijn bemachtigde, begin jaren 1980, werd ik geboren. Het idee van arme kindjes adopteren kwam vanuit het rijke Westen. Ik werd één van de vele kinderen die verplaatst werden, om duizenden kilometers verderop te stranden in een godvergeten ‘boerengat’ in België. Ik werd in het dorp ontvangen als een ‘bezienswaardigheid’. Iedereen kende mij, maar ik kende zeker niet iedereen. Vreemden kwamen me bewonderen, als een aapje in de zoo van Antwerpen. Maar ja, toen wist ik niet beter. Ik baande me een weg in het alledaagse dorpsleven, de onder-de-kerktoren mentaliteit zorgde ervoor dat ik met zeker niet mocht misdragen: je best doen, vriendelijk zijn, en zeker geen fouten maken in publiek want commentaren van anderen waren uit den boze. Uit loyaliteit naar mijn ouders toe, heb ik me dan ook voorbeeldig gedragen. In de adoptierapportjes werd ik beschreven als ‘het perfecte kind’. Welk kind is eigenlijk perfect? Welke volwassene is perfect? Dit alles zindert nu nog door in mijn huidige leven: voor mezelf opkomen, mijn plek innemen, … Allemaal uitdagingen die ik elke dag aanga, de ene dag lukt al beter dan de andere. Maar ik kon een beetje rust vinden toen ik mijn kinderen op de wereld zette, en ik mezelf kon herkennen in hen.

Naar mijn kinderen toe probeer ik open-minded te zijn. Ik woon niet voor niets in Wallonië. Mijn kinderen krijgen een tweetalige opvoeding: het contact met de Vlaamse en Waalse cultuur verrijkt hen, en geeft hen de kans om te relativeren, en beide culturen te integreren. Het feit dat ik geadopteerd ben, doet bij hen tal van vragen oprijzen. Zij houden mij liefdevol een spiegel voor, elke dag opnieuw. Ze weten dat adoptie de laatste jaren heel fel op de voorgrond gekomen is in mijn leven. Hun moeder los zien van adoptie lukt al lang niet meer. Ze weten dat een deel van hun genen Indisch zijn. Hun interesse naar mijn geboorteland, en hun Indische familie groeit elke dag een beetje meer.

Sinds ik lid ben van verschillende adoptiegroepen, probeer ik mijn kinderen te motiveren om toch 1 à 2 keer per jaar mee naar een event te gaan. Zo zien zij wat het met hun moeder doet om onder geadopteerden te vertoeven. En tegelijkertijd komen zij met andere kinderen in contact, die ook een geadopteerde ouder hebben. Ik probeer hen een mix aan te bieden van adoptiebijeenkomsten, familiebijeenkomsten en toffe momenten met vrienden.

Wat mij recent nog ontroerde was dat mijn zoon tegen een vriend zei: “Kijk, mijn mama komt op TV in een programma over adoptie, je moet zeker kijken want als je bij mij op bezoek komt, dan weet je hoe belangrijk adoptie is voor haar. Ze is geboren in India en dat kan je niet losmaken van haar.” Mijn dochter deelde nog fier: “Mama, ik ben blij met mijn kleurtje, want anderen zijn daar jaloers op.” En mijn andere zoon: “Mama, jij bent in India geboren, dan zijn jouw ouders al oma en opa. Dus dan heb ik ook grootouders in India, ik wil hen wel eens ontmoeten…”

Mijn kinderen komen regelmatig in contact met andere gezinnen van kleur, en met andere culturen (Vlaanderen/Wallonië/Nederland/Frankrijk). Ik droom van een wereld vol diversiteit, waar mensen elkaar de ruimte en de tijd gunnen om zichzelf te ontwikkelen, zonder (voor)oordeel maar wel constructief. Maar ja, mijn naïeve kijk heeft de laatste jaren een serieuze deuk gekregen. De dieperliggende gevoelens, door de traumatische gebeurtenis als adoptie, heeft mij bewust doen worden dat adoptie niet zomaar een ‘ik red een kindje’ verhaal is. Iets wat ik gedurende jaren wél geloofde omdat het mij zo ingepeperd werd door de maatschappij. Kinderen hoeven niet meer zomaar alles slikken want dat slikmechanisme, heeft bij mij alleszins heel veel geblokkeerd, ik heb zo vaak een brok in mijn keel als ik mij onveilig voel. Wat ik misschien onbewust doorgeef aan mijn kinderen is mijn eeuwige twijfel: Ben ik het waard? Doe ik het goed? Zet ik anderen niet in de kou?

Ik doe mijn extra uiterste best voor hen. Ik wil van hen kritische wereldburgers maken, met een adoptiesensitief gehalte, want daarmee ben ik nog niet helemaal klaar. Zij groeien met mij mee. Dus, veel tips geven, Renate, is moeilijk. Elk kind is anders, elke geadopteerde is anders, maar op dit moment denk ik zo: met eerlijkheid kom je het verst. Nagaan: Wat wil mijn kind? Wat wil ik? En dat proberen te combineren. En het is een evenwichtsoefening: het hele leven lang. En die loyaliteit? Als ik daar zelf nog niet vanaf ben, kan ik mijn kinderen daar moeilijk in begeleiden, dus dat deeltje zullen ze ook met zich meedragen. Toch zal ik niet afwijken van mijn gevoel:

Spiegeltje, spiegeltje van mijn geboorteland, mijn kinderen schuif ik NOOIT aan de kant.

Want zeg nu zelf: door (internationale) adoptie, is het lichaam van een geadopteerde al verwrongen bij aankomst. De hechting, de liefde, de warmte van de eerste jaren met de moeder hebben jij en ik niet kunnen ervaren. Wij zijn los-gerukt, ver-scheurd van onze familie om in een nieuw gezin geplant te worden. Wij zijn ontworteld, en laat een boompje maar groeien in compleet nieuwe grond: bijvoorbeeld van zandgrond naar kleigrond. Wat is het beste? Die verplaatsing is moeilijk, want met zorg alleen kom je er niet altijd. Ik wil nooit of te nimmer dat mijn kinderen zoiets moeten ondergaan. Ik wil evenmin dat ze intern verdorren, maar ik wil hen zien groeien, bloeien en de wereld ontdekken met een vaste thuisbasis. Die onvoorwaardelijke liefde, heeft niet iedereen daar nood aan?

En hoe zit het met jou, Renate? Heb jij die onvoorwaardelijke liefde kunnen vinden? Wat zijn jouw gevoelens rond deze vorm van kinderverplaatsing? Want jij hebt je geboortefamilie wel kunnen ontmoeten. Iets wat voor mij nog vrij onbereikbaar is.

Enkele weken geleden publiceerde ik deze tekst op mijn Facebook-pagina, het geeft mijn gevoel van adoptie momenteel goed weer:

25 juli 2021 – 40 jaar in België – Aankomstdag en wat het met me doet…

Liefs,

An Sheela

2. Zuid-Korea: mannaso bangawoyo, aangename kennismaking

Hey An Sheela,

Een Koreaanse film…ik moet bekennen dat ik tot niet zo lang geleden totaal geen interesse had in Korea, iets met dissociatie, assimilatie en loyaliteit geloof ik 🙂 . Ik at nooit Koreaans, keek geen series of films en luisterde niet naar Koreaanse muziek. De weinige aan Korea gerelateerde spulletjes die ik had, heb ik weggegooid bij het opruimen van ons ouderlijk huis.

Je weet, het afgelopen jaar is er op dat gebied ontzettend veel veranderd. Na bijna 37 jaar heb ik wel iets in te halen en dat ben ik heel gulzig aan het doen. Het laatste jaar heb ik bekeken, gelezen en geproefd wat ik kon, om me verbonden te voelen met Korea.*

Samen eten is belangrijk in Korea, als ik in een K-drama zie hoe mensen samen een maaltijd delen (en dat kan je redelijk letterlijk nemen), dan voel ik steken van weemoed en jaloezie omwille van het lekkere eten en de samenhorigheid, dan doet me dat heel erg verlangen om daar te zijn. Het doet me ook wel goed de taal te horen en wat van de gewoontes op te pikken uit series die ik kijk.

Onder andere door lid te worden van Facebookgroepen en een blog te schrijven over de hereniging met mijn familie ben ik het afgelopen jaar met veel (Koreaans) geadopteerden in contact gekomen. Als ik bijvoorbeeld kijk naar mijn agenda deze week dan staat die vol afspraken met geadopteerden (dit had ik me tot minder dan een jaar geleden nooit kunnen indenken): kraambezoek, verjaardagsfeestje, BBQ met een groep Koreaans geadopteerden, … Ik ervaar het als ontzettend comfortabel en warm om mijn Koreaanse deel hier ongeremd ruimte te geven, bij mensen die dezelfde behoefte hebben en waarin ik vaak zoveel herken dat het lijkt alsof ik in een spreekwoordelijke spiegel kijk.

Ik heb ook 2x afgesproken met andere Koreaans geadopteerde mama’s en hun kroost. Ik vind het zelf een leuk idee om de kinderen te laten kennis maken met leeftijdsgenoten die eruit zien zoals zij en die een stukje van hun achtergrond delen.

Ik vraag me regelmatig af wat de kinderen zelf hiervan vinden. Ze lijken zo enthousiast en complexloos over hun geadopteerde mama en hun Koreaanse familie maar is dit enthousiasme van hen of van mij? Is hun loyaliteit en wil om mij te plezieren zo groot dat ze niet anders kunnen/durven? Ik sta sowieso heel vaak stil bij wat ik (onbewust/ongewild) doorgeef. Ik zou ze het liefst zo lang mogelijk volledig ongeschonden houden, maar ik besef dat dit, zeker met mijn achtergrond, zeer ijdele hoop is, dat bijvoorbeeld mijn eigen hechtingspatroon de relatie met mijn kinderen mee kleurt en vorm geeft, maar ook de vorige generaties zijn aanwezig in ons systeem, we dragen hen met ons mee.

Jouw kinderen zijn al wat ouder. Hoe ben jij daar mee omgegaan, zijn er dingen die je bewust wel of niet hebt gedaan? Hoe zijn India en adoptie aanwezig in het leven van jouw kinderen en hoe is dat voor hen?
En heb je tips voor mij 🙂

*Onder Inspiratie en tips zetten we lees-, kijk-, eet- en andere tips op een rijtje die iets hebben betekend bij het verkennen van ons persoonlijk adoptieproces. We zullen dit lijstje stelselmatig aanvullen.

1. Movie-night

Wat als een rustig avondje filmkijken zou lijken, bleek een beetje anders uit te draaien…

“Mama, wil je met ons een film kijken. We gaan er eentje kiezen op Netflix…”

Mijn kinderen willen de nieuwe TV dadelijk testen en uiteraard hoort daar een gezellige verlichting bij, een dekentje om knus onder te kruipen en een kom chips om het cinema-gevoel te vervolledigen.

Het kiezen van de film heeft heel wat voeten in de aarde, en als de keuze op Skater-Girl valt, loopt mijn jongste zoon pardoes weg. Met wat overtuigingskracht komt hij terug in de zetel, zijn ogen kijken me vragend aan: Waarover gaat die film eigenlijk? Ik leg geduldig uit dat de film zich in India afspeelt en dat het thema skaten centraal staat. Hij trekt een grimas: Pfff, weeral India en skaten interesseert mij niet…

Ik overtuig hem om 5 minuten naar de film te kijken en als het dan toch nog tegensteekt, dat hij dan iets anders mag doen. Hij kijkt naar de beelden en stelt een hoop vragen:

Waarvan komt de hoofdrolspeelster? Hoe komt het dat die dame ‘Indisch spreekt’? Waarom zijn de huisjes in India zo klein?

Ik word als het ware naar mijn geboorteland gekatapulteerd. Mijn hart klopt 10 keer sneller en ik vertel met trots, maar ook met een tikkeltje ongenoegen (omdat ik sommige kenmerken van de cultuur niet helemaal kan aanvaarden door mijn Belgische bril) dat de huisjes in de dorpen klein zijn, dat de status van de vrouw nog altijd moeilijk is en dat de hoofdrolspeelster uit Londen komt.

Hij kijkt verder (om mij een plezier te doen?). De vijf minuten vliegen om en hij maakt geen aanstalten om te vertrekken, integendeel, hij installeert zich tegen mijn schouder.

Het grote scherm zuigt mij duizenden kilometers verder, ik waan mij in India, in een zonovergoten droge regio: Rajasthan. De mensen lopen rondom mij, ik voel me één met de omgeving: De markt, de kleuren, manier van wandelen, de typische kledij, de lage schoolbanken, de mooi opgestoken vlechten van de meisjes, de uniformen, … Ik wandel tussen de dorpelingen, heupwiegend, met mijn tikka tussen mijn zwart omlijnde ogen, en met klingende bangles rond mijn polsen.

Of toch niet? Ik kom met een ruk weer naar mijn zetel als mijn kinderen vragen om de chips door te geven…

Ik kijk verder:

Als Jessica en Prerna elkaar voorstellen, is er direct een click. Deze 2 dames zijn doorzetters, durven voor hun dromen te gaan en maken van een muis geen olifant. Zij streven simpelweg het geluk na. Maar ze doen dat beiden op hun eigen manier.

Als Jessica de reden van haar bezoek aan Khempur uitlegt, rollen de tranen over mijn wangen, onverklaarbaar… Mijn gevoel is intens, diep en mijn maag krimpt in elkaar. Mijn kinderen knuffelen me als ze zien dat ik het emotioneel even niet kan dragen. Ze stellen niet te veel vragen op dat moment, en dat is goed. Mijn gevoel en emoties mogen er zijn.

Maar ik probeer er wel even bij stil te staan: Mijn gedachten gaan gejaagd door mijn hoofd – De vader van Jessica was geadopteerd op zijn 7e, hij leefde verder in Groot-Brittannië en nu gaat zijn dochter naar zijn geboortedorp. – Zouden mijn kinderen dat ook ooit doen – Wat een prachtig gebaar van liefde is dat – … Zouden mijn kinderen van India houden als ze er voet aan wal zouden zetten – … Mijn gevoelens gaan alle richtingen uit en ik weet met mijn emoties geen blijf. Het nog steeds aanwezige verschil tussen de kasten doet het onrechtvaardigheidsgevoel weer opborrelen. Een mix van bewondering, ongenoegen, begrip en onbegrip… het is alsof ik in de een wasmachine door elkaar geschud wordt.

Zou iemand anders hetzelfde voelen? Is dit herkenbaar?

De verhaallijn is mooi, met linken naar de tradities van het land maar ook met een mooie boodschap van hoop. Ik put hieruit ook kracht en geloof, het geloof dat ik op een dag deze emoties een plekje kan geven, en dat mijn lichaam rust vindt, en een evenwicht kan vinden tussen mijn verleden en het heden.

Bzzzz, Bzzz, ik krijg een berichtje van Renate. Hey An Sheela, hoe gaat het? Ik kom terug van een restaurantje,… Ik spring op, neem mijn gsm en antwoord: Hoi Renate, ik heb net een film gezien over mijn geboorteland. Hoe ga jij ermee om als jouw geboorteland aan bod komt in een film?

An Sheela – 31/07/2021